
Cấu tạo hệ thống Plug-in Hybrid gồm những bộ phận nào?
Plug-in Hybrid Electric Vehicle (PHEV) là dòng xe hybrid có khả năng sạc pin từ nguồn điện bên ngoài, đồng thời sử dụng động cơ đốt trong và mô-tơ điện để tạo lực kéo.Khác với Hybrid thông thường (HEV), PHEV thường được trang bị bộ pin dung lượng lớn hơn, cho phép xe di chuyển một quãng đường nhất định hoàn toàn bằng năng lượng điện mà không cần khởi động động cơ xăng.
Để thực hiện được hai phương thức vận hành, hệ thống Plug-in Hybrid được cấu thành từ nhiều cụm thiết bị cơ khí và điện tử có khả năng phối hợp với nhau.
Các thành phần chính gồm động cơ đốt trong, mô-tơ điện, bộ pin cao áp, cổng sạc, bộ sạc tích hợp OBC, bộ biến tần inverter, bộ chuyển đổi DC-DC, hệ thống truyền lực và bộ điều khiển điện tử.
Điểm đáng chú ý là cấu tạo cụ thể của từng mẫu xe phụ thuộc vào kiến trúc hybrid mà nhà sản xuất lựa chọn.
Một số hệ thống sử dụng động cơ điện làm nguồn truyền động chính, động cơ xăng đảm nhiệm vai trò phát điện hoặc hỗ trợ ở một số điều kiện.
Một số hệ thống khác cho phép cả động cơ xăng và mô-tơ điện truyền lực trực tiếp đến bánh xe.
Vì vậy, khi tìm hiểu cấu tạo hệ thống Plug-in Hybrid, cần xem xét đồng thời hai phần: hệ thống tạo và lưu trữ năng lượng, cùng hệ thống truyền động và phân phối công suất.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!

1. Động cơ đốt trong – Nguồn năng lượng từ nhiên liệu
Động cơ đốt trong là một trong hai nguồn năng lượng chính trên xe Plug-in Hybrid. Bộ phận này thường sử dụng xăng, một số cấu hình có thể sử dụng nhiên liệu khác, để tạo ra công suất cơ học hoặc dẫn động máy phát điện.Tùy theo kiến trúc truyền động, động cơ có thể đảm nhiệm một hoặc nhiều vai trò:
- Trực tiếp truyền mô-men xoắn đến bánh xe thông qua hệ thống truyền lực.
- Dẫn động máy phát điện để tạo ra điện năng cung cấp cho mô-tơ.
- Phối hợp với mô-tơ điện khi xe cần công suất lớn.
- Duy trì nguồn năng lượng cho hệ thống hybrid khi dung lượng pin thấp hoặc điều kiện vận hành đòi hỏi.
Trên các dòng PHEV hiện đại, động cơ thường được tối ưu để hoạt động trong vùng hiệu suất phù hợp với đặc tính của hệ thống hybrid.
Thay vì phải đáp ứng toàn bộ nhu cầu vận hành như xe xăng truyền thống, động cơ có thể được hệ thống điều khiển lựa chọn thời điểm hoạt động nhằm giảm tiêu hao nhiên liệu.
Ví dụ, trong công nghệ DM-i của BYD, động cơ xăng được thiết kế theo định hướng tối ưu hiệu suất nhiệt và khả năng phối hợp với hệ thống truyền động điện.
Tùy điều kiện vận hành, động cơ có thể tham gia phát điện hoặc truyền lực trực tiếp đến bánh xe thông qua cơ cấu kết nối cơ khí.

2. Mô-tơ điện và máy phát điện – Trung tâm chuyển đổi năng lượng
Mô-tơ điện là thành phần quan trọng giúp xe Plug-in Hybrid có thể vận hành bằng năng lượng điện được lưu trữ trong bộ pin cao áp.So với động cơ đốt trong, mô-tơ điện có khả năng tạo mô-men xoắn lớn ngay từ tốc độ thấp, phản hồi nhanh và có thể hoạt động như một máy phát điện khi xe giảm tốc.
Tùy kiến trúc hệ thống, xe PHEV có thể sử dụng một hoặc nhiều máy điện. Trong đó, hai chức năng thường gặp là mô-tơ dẫn động và máy phát điện.
- Mô-tơ dẫn động (Traction Motor)
Đây là bộ phận chuyển đổi điện năng thành cơ năng để tạo lực kéo cho xe.
Khi người lái nhấn bàn đạp ga, bộ điều khiển gửi lệnh đến inverter để điều chỉnh dòng điện cấp cho mô-tơ.
Mô-tơ tạo mô-men xoắn và truyền lực qua hộp số hoặc bộ giảm tốc đến bánh xe.
Khi pin còn đủ năng lượng và điều kiện vận hành phù hợp, mô-tơ có thể đảm nhiệm toàn bộ quá trình dẫn động mà không cần động cơ xăng hoạt động.
- Máy phát điện (Generator)
Máy phát điện có nhiệm vụ chuyển đổi cơ năng thành điện năng.
Trên hệ thống PHEV, bộ phận này có thể được dẫn động bởi động cơ đốt trong để tạo ra điện cung cấp cho mô-tơ hoặc nạp vào bộ pin theo chiến lược quản lý năng lượng.
Ngoài ra, trong quá trình phanh tái sinh, mô-tơ điện có thể chuyển sang chế độ máy phát, tận dụng động năng của xe để tạo ra điện năng đưa trở lại pin.
Cần lưu ý rằng không phải mẫu PHEV nào cũng có một mô-tơ dẫn động và một máy phát điện độc lập.
Một số kiến trúc sử dụng máy điện đa chức năng, đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ tùy theo trạng thái vận hành.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!

3. Bộ pin cao áp – Nơi lưu trữ năng lượng điện
Bộ pin cao áp (High-voltage Battery Pack) là thành phần tạo nên sự khác biệt quan trọng giữa PHEV và các dòng hybrid thông thường.Pin cao áp lưu trữ điện năng để cung cấp cho mô-tơ dẫn động, đồng thời tiếp nhận năng lượng từ nguồn sạc bên ngoài, máy phát điện hoặc hệ thống phanh tái sinh.
Một bộ pin cao áp thường bao gồm nhiều thành phần:
- Cell pin: Đơn vị điện hóa cơ bản có khả năng lưu trữ và giải phóng năng lượng.
- Module pin: Tập hợp nhiều cell được kết nối theo cấu trúc điện và cơ khí phù hợp.
- Bộ quản lý pin BMS: Giám sát điện áp, dòng điện, nhiệt độ và trạng thái sạc của pin.
- Hệ thống làm mát hoặc điều hòa nhiệt: Duy trì nhiệt độ hoạt động phù hợp, hạn chế tình trạng quá nhiệt hoặc suy giảm hiệu suất.
- Vỏ bảo vệ và hệ thống kết nối: Bảo vệ các thành phần bên trong, đồng thời kết nối pin với hệ thống điện cao áp của xe.
Dung lượng pin của PHEV thường lớn hơn HEV để đáp ứng khả năng di chuyển bằng điện trong quãng đường dài hơn.
Tuy nhiên, dung lượng cụ thể phụ thuộc vào phân khúc xe, mục tiêu thiết kế và công nghệ pin mà nhà sản xuất lựa chọn.
Ví dụ, nhiều mẫu xe Plug-in Hybrid của BYD sử dụng pin Blade Battery với công nghệ Lithium Iron Phosphate (LFP).
Loại pin này sử dụng vật liệu cathode lithium sắt phosphate, có đặc tính hóa học và cấu trúc khác với các dòng pin lithium-ion sử dụng nickel hoặc cobalt trong vật liệu cathode.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!

4. Cổng sạc và bộ sạc tích hợp OBC
Khả năng kết nối với nguồn điện bên ngoài là đặc điểm nhận diện quan trọng của xe Plug-in Hybrid.Để thực hiện quá trình sạc, hệ thống cần có cổng sạc và bộ sạc tích hợp trên xe.
- Cổng sạc (Charging Port)
Cổng sạc là vị trí kết nối giữa xe và thiết bị cấp điện bên ngoài.
Thông qua bộ sạc tại nhà hoặc trạm sạc tương thích, điện năng được truyền vào hệ thống sạc của phương tiện.
Cổng sạc cần tương thích với chuẩn kết nối, điện áp và dòng điện mà xe hỗ trợ.
Tùy mẫu xe và thị trường, cấu hình cổng sạc có thể khác nhau.
- Bộ sạc tích hợp OBC (On-board Charger)
OBC có nhiệm vụ tiếp nhận dòng điện xoay chiều (AC) từ nguồn điện bên ngoài, sau đó chuyển đổi thành dòng điện một chiều (DC) để nạp vào bộ pin cao áp.
Quá trình này được kiểm soát thông qua các thông số như điện áp, dòng điện, nhiệt độ và trạng thái sạc của pin. OBC cũng giao tiếp với thiết bị cấp điện để xác định điều kiện sạc phù hợp.
Một điểm cần phân biệt là OBC chủ yếu phục vụ quá trình sạc AC.
Khi sử dụng bộ sạc DC tương thích, dòng điện một chiều có thể được cấp vào hệ thống pin thông qua đường dẫn và thiết bị bảo vệ được thiết kế riêng, không đi qua quá trình chuyển đổi AC-DC của OBC theo cách sạc AC thông thường.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!

5. Bộ biến tần Inverter và bộ chuyển đổi DC-DC
Đây là hai thành phần quan trọng trong hệ thống điện tử công suất của xe Plug-in Hybrid.Mặc dù cùng tham gia quản lý năng lượng điện, inverter và DC-DC converter có chức năng khác nhau.
- Bộ biến tần Inverter
Pin cao áp lưu trữ và cung cấp điện dưới dạng dòng điện một chiều (DC), trong khi nhiều loại mô-tơ kéo trên xe điện hóa sử dụng dòng điện xoay chiều (AC).
Inverter đảm nhiệm việc chuyển đổi điện năng DC từ pin thành điện năng AC phù hợp để cấp cho mô-tơ.
Đồng thời, thiết bị điều khiển tần số và biên độ dòng điện nhằm điều chỉnh tốc độ quay, mô-men xoắn của mô-tơ theo yêu cầu vận hành.
Khi phanh tái sinh, quá trình chuyển đổi diễn ra theo chiều ngược lại: điện năng AC từ máy điện được chỉnh lưu thành DC để nạp vào pin.
Vì vậy, inverter không đơn thuần là thiết bị chuyển đổi dòng điện mà còn đóng vai trò điều khiển công suất giữa bộ pin và máy điện.
- Bộ chuyển đổi DC-DC
DC-DC converter có nhiệm vụ chuyển đổi điện áp một chiều từ mức cao áp xuống mức điện áp thấp hơn, thường là hệ thống điện 12 V trên xe.
Nguồn điện sau chuyển đổi được sử dụng để cấp cho các thiết bị phụ trợ như đèn chiếu sáng, màn hình, hệ thống điều khiển, khóa cửa điện và các thiết bị điện tử khác.
Bộ chuyển đổi cũng hỗ trợ duy trì trạng thái sạc của ắc quy điện áp thấp.
Nhờ đó, hệ thống điện cao áp có thể cung cấp năng lượng cho các thiết bị điện áp thấp mà không cần một máy phát điện truyền thống hoạt động liên tục.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!

6. Hộp số và hệ thống truyền lực
Hệ thống truyền lực có nhiệm vụ đưa công suất từ động cơ đốt trong và/hoặc mô-tơ điện đến bánh xe.Đây là cụm chi tiết quyết định cách hai nguồn động lực được kết hợp trong quá trình vận hành.
Tùy kiến trúc PHEV, hệ thống có thể sử dụng hộp số tự động, hộp số chuyên dụng cho hybrid, bộ bánh răng hành tinh, bộ giảm tốc hoặc cơ cấu kết hợp nhiều phần tử truyền lực.
Trong cấu hình hybrid song song, động cơ xăng và mô-tơ điện có thể được kết nối cơ khí với cùng hệ thống truyền lực.
Khi cần tăng tốc, hai nguồn công suất có thể phối hợp để tạo lực kéo lớn hơn.
Trong cấu hình hybrid nối tiếp, động cơ xăng chủ yếu dẫn động máy phát điện, còn mô-tơ điện là bộ phận trực tiếp dẫn động bánh xe.
Khi đó, đường truyền công suất cơ khí từ động cơ đến bánh xe không giống cấu hình song song.
Một số hệ thống hybrid kết hợp cả hai phương thức bằng cách sử dụng ly hợp, bộ phân chia công suất hoặc cụm truyền động chuyên dụng.
Nhờ đó, xe có thể thay đổi cách sử dụng năng lượng tùy theo tốc độ, tải trọng và trạng thái pin.
Đối với công nghệ DM-i của BYD, cụm EHS (Electric Hybrid System) tích hợp các thành phần truyền động điện và cơ khí để phối hợp động cơ xăng, máy điện và bánh xe.
Cấu hình cụ thể phụ thuộc vào từng thế hệ và mẫu xe, do đó không nên mặc định mọi hệ thống PHEV đều sử dụng cùng một loại hộp số.
7. Hệ thống quản lý năng lượng và bộ điều khiển điện tử
Một chiếc xe Plug-in Hybrid có hai nguồn năng lượng chính nên cần một hệ thống điều khiển đủ khả năng phối hợp hoạt động giữa động cơ xăng, mô-tơ điện, pin và hệ thống truyền lực.Bộ điều khiển trung tâm thường được gọi là Vehicle Control Unit (VCU), có nhiệm vụ tiếp nhận dữ liệu từ nhiều cảm biến và các bộ điều khiển thành phần để đưa ra chiến lược vận hành phù hợp.
Một số thông tin được hệ thống theo dõi gồm:
- Vị trí bàn đạp ga và bàn đạp phanh.
- Tốc độ xe và tốc độ quay của mô-tơ.
- Dung lượng pin còn lại (SOC).
- Nhiệt độ pin, động cơ và hệ thống điện tử công suất.
- Công suất yêu cầu từ người lái.
- Điều kiện vận hành như tốc độ, tải trọng và độ dốc mặt đường.
Dựa trên các dữ liệu này, VCU quyết định khi nào sử dụng mô-tơ điện, khi nào khởi động động cơ xăng, khi nào kết hợp hai nguồn động lực và khi nào cần thu hồi năng lượng thông qua phanh tái sinh.
Bên cạnh VCU, hệ thống còn có BMS để quản lý pin, bộ điều khiển động cơ và bộ điều khiển mô-tơ.
Các bộ phận trao đổi dữ liệu thông qua mạng truyền thông trên xe để bảo đảm quá trình phối hợp diễn ra đồng bộ.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!

8. Hệ thống quản lý nhiệt và các bộ phận phụ trợ
Các thành phần trong hệ thống Plug-in Hybrid có giới hạn nhiệt độ hoạt động khác nhau.Động cơ đốt trong, pin cao áp, mô-tơ điện và inverter đều cần được duy trì trong vùng nhiệt độ phù hợp để bảo đảm hiệu suất và độ bền.
Hệ thống quản lý nhiệt có thể bao gồm các mạch làm mát bằng chất lỏng, bơm điện, van điều khiển, bộ trao đổi nhiệt, quạt làm mát và cảm biến nhiệt độ.
Đối với động cơ xăng, hệ thống làm mát giúp kiểm soát nhiệt độ trong quá trình đốt cháy nhiên liệu.
Đối với pin cao áp, khả năng kiểm soát nhiệt độ có ý nghĩa quan trọng trong việc hạn chế suy giảm hiệu suất và nguy cơ phát sinh sự cố nhiệt.
Ngoài ra, xe PHEV còn có những bộ phận phụ trợ như bình nhiên liệu, hệ thống cung cấp nhiên liệu, hệ thống xả, bộ xúc tác khí thải, ắc quy 12 V và các thiết bị điều hòa không khí.
Một số mẫu xe còn sử dụng máy nén điều hòa điện để duy trì khả năng làm mát khoang cabin khi động cơ xăng không hoạt động.
Điều này giúp xe tiếp tục vận hành ở chế độ điện mà không cần khởi động động cơ chỉ để dẫn động máy nén điều hòa.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!
Nguyên lý phối hợp các bộ phận trong hệ thống Plug-in Hybrid
Sau khi tìm hiểu từng thành phần, có thể thấy hiệu quả của PHEV không đến từ một bộ phận riêng lẻ mà phụ thuộc vào khả năng phối hợp giữa toàn bộ hệ thống.- Khi sạc pin từ nguồn điện bên ngoài
Điện AC từ nguồn cấp đi qua cổng sạc, được OBC chuyển đổi thành điện DC và nạp vào bộ pin cao áp.
BMS theo dõi điện áp, dòng điện, nhiệt độ và trạng thái sạc để kiểm soát quá trình nạp năng lượng.
- Khi xe vận hành bằng điện
Pin cao áp cung cấp điện DC cho inverter. Inverter chuyển đổi và điều khiển dòng điện cấp đến mô-tơ kéo.
Mô-tơ tạo mô-men xoắn, truyền lực qua hệ thống truyền động để làm quay bánh xe. Động cơ xăng có thể duy trì trạng thái tắt nếu điều kiện vận hành cho phép.
- Khi động cơ xăng tham gia vận hành
Tùy kiến trúc hệ thống, động cơ có thể trực tiếp truyền lực đến bánh xe, dẫn động máy phát để cung cấp điện cho mô-tơ hoặc phối hợp với mô-tơ điện thông qua cơ cấu truyền lực.
- Khi xe giảm tốc và phanh
Mô-tơ điện có thể chuyển sang chế độ phát điện.
Động năng của xe được chuyển đổi thành điện năng và đưa trở lại bộ pin cao áp.
Quá trình này được gọi là phanh tái sinh (Regenerative Braking), giúp thu hồi một phần năng lượng thường bị tiêu hao dưới dạng nhiệt tại hệ thống phanh ma sát.
Như vậy, hệ thống điều khiển phải liên tục tính toán để lựa chọn nguồn năng lượng và phương thức truyền động phù hợp với điều kiện thực tế.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!

Cấu tạo hệ thống Plug-in Hybrid trên xe BYD có gì đáng chú ý?
BYD phát triển công nghệ DM (Dual Mode) nhằm kết hợp khả năng vận hành bằng điện với động cơ đốt trong trong một hệ thống truyền động hybrid có thể sạc ngoài.Trong đó, DM-i là kiến trúc Plug-in Hybrid được định hướng tối ưu hiệu suất và khả năng tiết kiệm nhiên liệu.
Hệ thống sử dụng mô-tơ điện, máy phát, động cơ xăng, bộ pin cao áp và cụm truyền động EHS để phối hợp các nguồn năng lượng.
Tùy điều kiện vận hành, xe có thể ưu tiên sử dụng mô-tơ điện, để động cơ xăng dẫn động máy phát cung cấp điện hoặc kết hợp truyền lực cơ khí từ động cơ đến bánh xe khi cần thiết.
Cách phối hợp này giúp hệ thống lựa chọn phương thức hoạt động phù hợp thay vì duy trì một cách truyền động cố định trong mọi điều kiện.
Điểm quan trọng là DM-i không đơn giản là việc lắp thêm mô-tơ điện và pin vào một chiếc xe sử dụng động cơ xăng.
Đây là một hệ thống được thiết kế để quản lý đồng thời năng lượng điện, nhiên liệu và quá trình truyền lực.
Thông qua các dòng xe Plug-in Hybrid, BYD hướng đến khả năng di chuyển bằng điện trong các hành trình thường ngày, đồng thời duy trì tính linh hoạt khi cần di chuyển quãng đường dài.
Khách hàng quan tâm đến cấu tạo, nguyên lý vận hành và các công nghệ trên xe BYD có thể tìm hiểu thêm tại BYD Giải Phóng.
Liên hệ ngay: 0967310819 để nhận báo giá xe BYD và các chương trình ưu đãi!
Kết luận
Cấu tạo hệ thống Plug-in Hybrid là sự kết hợp giữa động cơ đốt trong, mô-tơ điện, pin cao áp, bộ sạc OBC, inverter, bộ chuyển đổi DC-DC, hệ thống truyền lực và các bộ điều khiển điện tử.Mỗi thành phần đảm nhiệm một chức năng riêng nhưng phải phối hợp đồng bộ để xe có thể vận hành bằng điện, nhiên liệu hoặc kết hợp cả hai nguồn năng lượng.
Việc hiểu rõ cấu tạo hệ thống Plug-in Hybrid giúp người dùng phân biệt PHEV với HEV và xe thuần điện BEV, đồng thời nắm được cách xe sạc pin, phân phối công suất và thu hồi năng lượng khi phanh.
Đây cũng là nền tảng để tìm hiểu sâu hơn các công nghệ hybrid hiện đại như DM-i và DM-p của BYD.
BYD GIẢI PHÓNG
- Hotline: 0967 310 819
- Địa chỉ: 510 Ngọc Hồi, Thanh Trì, Hà Nội.